عزت الله مولايى نيا همدانى
58
نسخ در قرآن ( فارسى )
( رضوان اللّه تعالى عليه ) ( ت 790 ه . ق ) . 66 - احمد بن عبد اللّه بن سعيد بن المتوّج البحرانى « 1 » استاد « ابن فهد حلى » ، ( ت 841 ه . ق ) . و شاگرد فخر المحققين ، ( ت 771 ) - فخر الدين ( ت 836 ه . ق ) . 67 - شهاب الدين احمد بن فهد احسائى « 2 » صاحب كتاب « خلاصة التنقيع » در سال 806 كه راوى از « احمد بن عبيد اللّه متوج » است . اين كتاب را عبد الجليل حسين قارى در سال « 972 » شرح كرده و در سال « 976 » نيز شخصى به نام « سيد احمد خان » آن را شرح كرده است . 68 - جمال الدين احمد بن عبد اللّه بن محمد بن على بن الحسن بن المتوج البحرانى ؛ صاحب تفسير بزرگ قرآن « 3 » وى معاصر شهيد اول ، ( ت 876 ه . ق ) بوده « 4 » است . 69 - شهاب الدين احمد بن اسماعيل اشبيطى مصرى « 5 » ( ت 883 ه . ق ) . 70 - جلال الدين عبد الرحمن ، ابو بكر سيوطى ( ت 911 ه . ق ) يكى از نادر
--> ( 1 ) ر . ك : آغا بزرگ طهرانى ، همان ، ج 13 ، ص 24 . محمد سعيد مرندى در تحفة الاخوان آن را به پدر وى « عبد اللّه بن سعيد بن متوّج » نسبت داده ، ولى « سيد خوانسارى » در « روضات الجنات » آن را به « فخر الدين » نسبت داده و آنگاه صاحب ذريعة مىگويد : صاحب كتاب « كشف الحجب » آن را به « فخر الدين احمد » نسبت داده ، اضافه نموده كه احمد بن عبد اللّه بحرانى اين كتاب « ناسخ و منسوخ » را از تفسير بزرگ خويش استخراج كرده است و علامه طهرانى سپس ادامه مىدهد : « آن كس كه از تفسير خويش كتابى به نام « ناسخ و منسوخ » استخراج كرده ، جمال الدين احمد بن متوّج است نه فخر الدين بن متوّج . ( 2 ) ر . ك : آغا بزرگ طهرانى ، همان ، ج 24 ، ص 10 . ( 3 ) ر . ك : آغا بزرگ طهرانى ، پيشين ، ج 4 ، صص 246 - 248 . ( 4 ) ر . ك : آغا بزرگ طهرانى ، همان ، ج 24 ، ص 9 ، رقم : 47 . ( 5 ) ر . ك : اسماعيل پاشا بابانى ، پيشين ، ج 2 ، ص 114 و كسانى را از قرنهاى هشتم و نهم نام برديم ، دليل روشنى است بر بطلان ادعاى « دكتر مصطفى زيد مصرى » كه در جلد اول ، صفحه 336 مىگويد : « قرن هشتم و نهم همچنان سپرى مىشود و لكن تاريخنگاران در مورد « نسخ » از كتاب مدونى در اين دو قرن اسمى به ميان نمىآورند » ؛ زيرا دهها كتاب از فريقين در اين دو قرن به دست ما رسيده است .